رویش نیوز: بابانوئل های کوچک و بزرگ دوباره به ویترین مغازه ها آمده اند و با یک لبخند نوید آمدن سال نو را به عابران این روزهای جلفا که بیشتر ازهمیشه هستند، می دهند. چراغ های کوچک و بزرگ به شکل زنگ و دانه های برف یاد روزهایی را که کریسمس با آمدن برف مقارن می شد، در ذهن ها تداعی می‌کند؛ اما این خبر را هم به ما می دهد که كریسمس همیشه كریسمس است حتی اگر در آن برف نبارد. این را می توانید با مراجعه به محله جلفای اصفهان و شور و شوق همشهریان ارمنی مان خصوصا امروز و مقارن با آغاز سال 2018 میلادی در برپایی این جشن ببینید.

آنها با اینكه آسمانِ خالی اصفهان چندسالی است برف شادی نمی باراند، بر اساس رسم دیرینه شان درخت های كاج كوچک و بزرگی را با گوی های رنگی و ابر و باد و برف شادی آذین بسته اند؛ چرا كه درخت كاج نماد استواری، سرسبزی و برکت در زندگی مسیحیان به شمار می رود؛ اما تزئین آن سابقه ای در نهایت دویست یا سیصد ساله دارد كه البته آن نیز حامل نمادهایی نورانی و پاک، مانند شمع و تندیس های شخصیت‌های مقدس مسیحی است.

از پسِ هجرتی چهارصد ساله
طبق فرمان شاه عباس، ارمنیان «جلفای قدیم» (نخجوان کنونی) به اصفهان کوچانده و ابتدا در شمس‌آباد اصفهان سکنی گزیدند و به مرور زمان نو جلفا (جلفای اصفهان) را بنا نهادند و حالا از پس هجرتی چهارصد ساله در نیمه نخست دی ماه نود و شش، بیش از هر چیز، بوی سال نوی میلادی در قلب خیابان نظر شرقی و کلیسای خوش نقش و نگار «وانک» به مشام می رسد. كلیسایی كه هنوز دق الباب نكرده، پیرزنی زال مو و خوش رو به نام سارا طهماسیان از آن خارج می‌شود و می گوید:« کلیسای وانک اصفهان که از کلیساهای ارتدوکس به شمار می رود به تاریخ سنتی میلاد مسیح پایبند است و شامگاه پنجم ژانویه و سحرگاه ششم ژانویه را جشن می‌گیرد؛ ولی اکثریت جامعه  مسیحی، بیست‌وپنجم دسامبر را روز کریسمس می دانند.»

آراراتِ تزئین شده با كاج های سبز
به محض اینكه پا به میدان جلفا بگذارید، نشانه های دینی و فرهنگ ارامنه اصفهان از خلال نام ها شما را با رویایی دیگر در دل رویای اصفهان آشنا می كند. شما می توانید با دیدن مغازه آرارات و كاج های سبز و بزرگ تزئین شده اش به یاد رشته كوه آرارات در ارمنستان بیفتید، با دوقله ماسیس كوچک و ماسیس بزرگ كه حتی نام یک برند مواد پروتئینی است. این كوهستان برفی از جمله نوستالژی های ارامنه مهاجر در جستن سرزمینشان است و یادآور كریسمس های پر برف و لحظه تحویل سال كه بافاصله چهار روزه از میلاد مسیح در اولین روز ماه ژانویه باگردش 36 روزه در طول سال، جشن گرفته می شود.در این جشن شاد و شادمانی كه در 25 دسامبر هر سال و درست چهار روز پس از شب یلدا، با باریدن برفِ نو آغاز می شود،‌ خانواده های ارمنی به دید و بازدید هم می روند و در دور همی های خانوادگی غذاها و خوراكی های محبوبی مثل كوكو سبزی، ماهی و پلوی سفید یا پُر سبزی را در كنار انواع نوشیدنی ها، شیرینی ها و مرباهای خانگی و میوه و آجیل صرف می كنند.

بابانوئل: مردِ یخی سرزمین شمال
آرتوش هایراپطیان یکی از ارامنه محله جلفای اصفهان می‌گوید: «مهم‌ترین رسمی كه در آغاز این عید بجا آورده می‌شود، برگزاری مراسم مذهبی درلحظه تحویل سال است که در 30دقیقه  بامداد روز پنجم و ششم ژانویه در کلیساها برپا می شود.» او درباره شخصیت محبوب و معروف بابا نوئل در مراسم کریسمس می گوید: «بابانوئل در فرهنگ و ملل گوناگون به نام ها ومعانی مختلفی خوانده می شود كه از آن میان می توان به سانتاکلوئز و پدر زمستان اشاره كرد که شخصیتی افسانه ای در جهان مسیحیت است و عده‌ای آن را مردی در سرزمین یخ ها در شمال یاد می‌کنند که در روز کریسمس برای کودکان خوب هدیه می آورد.»

كریسمس مسیحی، یلدای ایرانی و آیین مهر
در خصوص به رسمیت شناختن این آیین شادباش گفته می شود كه پس از رسمیت یافتن دین مسیح در 400 سال پس از آن بود که روزی را به عنوان زادروز او تعیین کردند و در تعیین آن از یلدای ایرانی یا آیین مهر یا میتراییسم بهره یا وام گرفتند. 

در قرآن مجید اشاره ای به زمان تولد مسیح نشده، هرچند 35 بار واژه عیسی یا مسیح آمده است. جالب اینکه در هر 35 بار که نام «عیسی» آمده به صورت «عیسی بن مریم» است تا روایت برخی از فرقه‌های مسیحی ‌درباره وجود پدری به نام «‌یوسف نجار» یا داعیه الوهیت را رد کند.  

دکتر عبدالحسین زرین کوب می‌نویسد: « آن گونه که از انجیل متی و انجیل لوقا برمی آید، ولادت عیسی باید یک یا دو سال قبل از تاریخ رسمی میلاد رخ داده باشد. تاریخ ولادت او هم از روی قطع معلوم نیست. تاریخ 25 دسامبر را که کلیسای روم در سال 354 میلادی برای روز ولادت او تعیین کرده بر وفق اسناد مصادف است با روز ولادت میترا،  خدایگان مهر و آفتاب شکست ناپذیر  یا  از آن ماخوذ بود.»

این در حالی است كه در روز ۲۵ دسامبر در خانه ارمنی‌ها هیچ خبری از عید نیست. کریسمسِ ارمنی‌ها روز ششم ژانویه است که احتمالا هیچ‌کس به خانه‌شان زنگ نمی‌زند و آن را تبریک نمی‌گوید! راموس شاجانیان معتقد است: «دلیل این تفاوت، مثل اختلاف شیعه و سنی بر سر تاریخ تولد پیغمبر اسلام است. بیشتر مسیحیان دنیا، از جمله کاتولیک‌ها، پروتستان‌ها و بخش بزرگی از ارتدکس‌ها معتقدند که تاریخ تولد حضرت مسیح ۲۵دسامبر است. کلیسای ارمنی که کلیسای مستقلی است و به هیچ یک از فرقه‌های بالا تعلق ندارد، مانند تعدادی دیگر از فرقه‌های مسیحی، معتقد است تاریخ تولد ایشان ششم ژانویه است. بنابراین ما به جای اینکه کریسمس را پنج روز پیش از سال نو جشن بگیریم، پنج روز بعد از آن جشن می‌گیریم.»

واژه کریسمس از دو بخش کریس و مس تشکیل شده که به معنای مراسم عشای ربانی در روز مسیح است و بعدها به معنای «جشن مسیح» استعمال شده است. مردم بسیاری در آمریکای شمالی و جنوبی، اروپا، آسیا و دیگر مناطق جهان کریسمس را به عنوان مهم‌‌ترین رویداد سالانه مسیحی جشن می گیرند.

منبع: اصفهان زیبا

افزودن نظر

captcha
  • پربیننده‌ترین
  • مطلب دیگری نیست